• DOLAR
    3,4991
    % 0,08
  • EURO
    4,1316
    % -0,01
  • ALTIN
    144,9315
    % -0,25
  • BIST
    108.615
    % 1,32
Lösemi Nedir Belirtileri Nelerdir ve tedavisi Nasıldır?

Lösemi Nedir Belirtileri Nelerdir ve tedavisi Nasıldır?

Lösemi kısaca tabir etmek gerekirse, kan veya kemik iliği kanseridir. Lösemi hastalığına yakalanan bir kişi genel olarak anormal bir kan hücresi üretimine maruz kalır. Bu kan hücreleri çoğunlukla lökositlerden (beyaz kan hücreleri) oluşur.

İnsanların çoğu lösemi ve lenfomayı karıştırmaktadır. Lösemi bir tür kan kanseridir; Lenfoma ise lenfatik sistemin yani lenf bezlerinin kanseridir. Lösemi, “beyaz” anlamına gelen ve Yunan lökosundan ve “kan” anlamına gelen aima’daremiş ve tıp terimi olarak yerini almıştır.

Bu  hastalıkta olgunlaşmamış kan hücreleri, özellikle de beyaz hücrelerinin DNA’sı bir şekilde hasar görmektedir. Yaşanan bu anormallik durumu kan hücrelerinin büyümesine ve bu büyümeyle birlikte  bölünmesine neden olur. Bu olay sonrası sağlıklı olan kan hücreleri bir süre sonra ölür ve yerini kemik iliğinden üretilen yeni hücreler alır. Normal olmayan kan hücreleri, daha fazla yer kaplamasına rağmen gerektiği zaman ölmezler ve bu şekilde bir birikme söz konusu olur. Çok daha fazla kanser hücresi üretildiğinde, kanda bulunan boşlukları kapamak suretiyle sağlıklı olan beyaz kan hücrelerinin işlevleri ve fonksiyonları engellenir. Kısaca özetlersek kötü hücreler iyi hücrelerin çalışmasını engeller. Anlatacağımız makalenin içeriğinde :

  • Lösemi hastalığının belirtileri ve semptomları
  • Risk faktörleri nelerdir
  • Löseminin türleri nelerdir
  • Hastalığın tedavisi nasıldır

Lösemi hakkında hızlı bilgiler

  • Lösemi ile ilgili bazı önemli noktalar bulunmaktadır. Şimdi bu önemli noktalardan bahsedelim.
  • Lösemi ve Lenfoma Derneği kayıtlarına göre, 2016 yılında 60.140 kişiye lösemi tanısı konulmuştur.
  • Lösemi hastalığı en çok görülen çocukluk çağı kanserleri arasında bulunmasına rağmen, çoğunlukla yaşlı yetişkinlerde görülür.
  • Lösemi kadınlara oranla erkeklerde biraz daha yaygındır.
  • Lösemili insanlar için birçok tedavi seçeneği bulunmaktadır. Lösemi tedavisi ile genellikle hastalık ve belirtileri kontrol altında tutulabilir.

Lösemi Semptomları Ve Belirtileri

Hastalığa sahip kişilerde kan pıhtılaşma için oldukça büyük öneme sahip olan trombositlerde bozulma olduğundan hastada kolayca çürük veya kan pıhtılaşmaması durumu görülebilir. Ayrıca vücutta kırmızı mor noktalar oluşabilir. Hastalıktan etkilenen bağışıklık sisteminde enfeksiyonla savaşmak için çok önemli bir görevi olan beyaz kan hücreleri görevlerini yeterince iyi yapamaz. Bu yüzden Hasta sık sık enfeksiyonlara maruz kalabilir yada vüdudun bağışıklık sistemi diğer vücut hücrelerine karşı saldırgan bir hal takınabilir ve saldırabilir.

İlerleyen dönemlerde İyi huylu kırmızı kan hücrelerinin eksikliği büyüdükçe hastada anemi görülebilir ve hasta bundan dolayı anemiden etkilenebilir. Bu hastalık  zor yada zorlu solunum yani nefes darlığı ve solgunluğa (hastalık sebebiyle solgun bir renge sahip olma)durumuna neden olabilir.

 

Diğer belirtiler – Hastalarda yukarıda saydığımız belirtilerin yanı sıra mide bulantısı, titreme,  ateş, gribe benzer belirtiler, gece terlemesi, kemik ağrısı, kilo kaybı, ve yorgunluk yaşayabilir.  Yaşanan Kilo kaybı, hepatomegali (karaciğer büyümesinden bağımsız) veya splenomegali (dalak büyümesinden bağımsız olarak) olarak oluşabilir. Baş ağrısı görülebilir. Bu durum kanserli hücrelerin CNS yani merkezi sinir sistemi ‘ni işgal etmesi sonrasında çok sık görülür.

Yukarıda saydığımız tüm bu belirtiler aynı zamanda diğer hastalıklardan da kaynaklanabilir. Bu yüzden kesin teşhis için test yapılması gereklidir. Yapılacak tıbbi testler sonrasında sonuçlar doğrulanabilir.

Lösemi Hastalığında Ki Risk  faktörleri Nelerdir

Bazı insanların diğer insanlara göre lösemi hastalığına yakalanma riski daha fazladır. Bu duruma sebep olabilen risk faktörleri aşağıda sıralanmıştır.

  • Benzen ve bazı petrokimyasallar
  • Saç boyaları
  • Sigara içmek
  • Suni iyonlaştırıcı radyasyona maruz kalmak
  • Nadir de olsa Maternal fetal bulaşması
  • HIV (insan bağışıklık yetersizliği virüsü) hastalığına yakalanma
  • HTLV-1 (insan T-lenfotropik virüs)hastalığına yakalanmak

Genetik yatkınlık – Bireylerin aile geçmişini araştıran ve özellikle ikizlere bakan bazı araştırmacı uzmanlar, bir takım insanların tek bir gen veya çoklu gen sebebiyle lösemi hastalığına yakalanma riskinin daha yüksek olduğu sonucuna varmışlardır.

Down sendromu – Down sendromlu bireyler, Down sendromu olmayan insanlara oranla, lösemi hastalığına yakalanma olasılığı yüksek kişilerdir., bu sebeple bazı kromozom açısından anormal olan bireyler daha yüksek risk taşımaktadır.

Gerçekleştirilen Elektromanyetik enerji çalışmaları, var olan mevcut ELF manyetik (elektrikli değil) alanlarının lösemi hastalığını oluşturabileceğine dair yeterli bir kanıt sunmamaktadır. IARC (Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı), yaptığı açıklamada bir risk oluşturduğunu bulunduğunu gösteren çalışmaların önyargılı olduğunu ve güvenilmez olduğunu söyledi.

Lösemi ve kemik iliği fonksiyonu

Kemik iliği, kemiklerin içinde bulunmaktadır. Kemik içerisinde bulunan ve yetişkinlerin büyük kemiklerindeki kemik iliği kan hücreleri üretmektedir. Vücut ağırlığımıza oranla toplam vücut ağırlığımızın yaklaşık olarak yüzde 4’ü kemik iliğinden oluşur. İki tip kemik iliği bulunmaktadır;

Kırmızı kemik iliği, büyük oranda miyeloid dokudan meydana gelmiştir. Sarı kemik iliği ise, büyük oranda yağ hücrelerinden meydana gelmiştir.

lösemi nedir
Lösemi ve kemik iliği fonksiyonu

Kırmızı kemik iliği, omuz bıçakları,göğüs, kalça kemiği kemiği, omur, kafatası, ve kaburgalar gibi yassı kemiklerde yer alır. Aynı zamanda Kırmızı kemik iliği, humerus ve femur gibi uzun olan kemiklerin uçlarında da bulunabilir. Bahsettiğimiz bu Kırmızı kemik iliğinde lenfosit adıyla bilinen beyaz kan hücreleri ,kırmızı kan hücreleri ve trombositl iretimi yapılır. Kırmızı kan hücrelerinin görevi oksijeni taşımaktır. Beyaz kan hücreleri ise hastalıklara karşı savaş verir. Kandaki Trombositler kan pıhtılaşması için gereklidir. Sarı kemik iliği, uzun kemiklerin orta bölümünün iç kısmında yer almaktadır.  Plazmada kırmızı kan hücreleri, beyaz kan hücreleri, ve bunların yanında trombositler bulunmaktadır. Kan plazması kan hücrelerinin bulunduğu sıvı bileşendir.

Lösemi türleri

Uzmanlar, lösemi hastalığını dört büyük gruba bölmektedirler. Bahse konu bu gruplar akut, kronik, lenfositik ve miyelojen olarak sınıflandırılır

Kronik ve akut lösemi

Bir beyaz kan hücresinin yaşamında  birkaç aşamada olgunlaşma dönemi bulunur. Akut lösemi hastalığı , kemik iliğinde yada kanda olgunlaşmamış aynı zamanda işe yaramayan hücrelerin birikmesi sonucunda gerçekleşen bir hastalıktır. Kronik lösemi ise daha yavaş ilerler ve daha olgun, kullanış açısından daha iyi hücrelerin yapılmasına zaman tanır.

Lenfositik ve miyelojenik lösemi

Lösemiler ayrım bakımından ayrıca etkilenen kan hücresi türlerine göre de ayrılır. Kanserli transformasyon,  lenfositleri oluşturan kemik iliğinde oluşursa, bu hastalığa lenfositik lösemi denir. Lenfosit, vertebra bağışıklık sisteminde beyaz kan hücresi olarak tabir edilir. Eğer kanser nedeniyle oluşacak değişiklik, kırmızı kan hücreleri, diğer beyaz hücreler yada trombosit çeşitleri üreten kemik iliği hücrelerinde oluşursa, hastalığa miyelojen lösemi denir.

Özetlemek gerekirse,

Akut lenfositik lösemi

Akut lenfoblastik lösemi hastalığı olarak bilinir . Yetişkin kişilerde özellikle de 65 yaşın üzerindeki kişilerde olsa da, çocuklarda da rastlanmaktadır. Hatta küçük çocuklar arasında en yaygın olan lösemi türü budur.

Kronik lenfositik lösemi (KLL)

Bu hastalık, yetişkinler arasında en çok 55 yaş ve üstünde görülmesine rağmen, daha genç erişkinler de de rastlanabilmektedir. Kronik lösemi yetişkinlikte  görülen en yaygın lösemi türüdür. Kronik lenfositik lösemi çocuklarıda hemen hemen hiç görülmez

Akut miyelojenik lösemi (AML)

AML hastalığı , yetişkin kişilerde çocuklara oranla daha yaygın görülür. Bu tür hastalar kemoterapi ile tedavi edilmeye çalışılır.

Kronik Miyelojen Lösemi (KML)

KML hastalarının çoğunluğunu yetişkin bireyler oluşturur., KML’li birçok insan, yakalndığı kanser hastalığı tedavisine yanıt veren ve Gleevec denilen bir gen mutasyonuna sahiptir. Gleevec (imatinib), kanser hastalığında kullanılan diğer bazı ilaçların yanı sıra KML tedavisinde çok daha yaygın olarak kullanılır. Kanser hastaları arasında  Gleevec’e duyarlı olan insanlar için hayatta kalma oranı yüzde 90 gibi yüksek bir rakama ulaşabilmektedir.

Lösemi Hastalığının tedavileri

Löseminin türüne göre insanlar farklı şekillerde etkilenirken, tedavileri lösemi tipine bağlıdır. Uygulanacak olan tedavinin türü de hasta olan kişinin yaşına ve içinde bulunduğu sağlık durumuna göre değişkenlik gösterir. En etkili tedaviyi elde gerçekleştirebilmek adına hastanın, doktorlarla iç içe yaşadığı ve tedavi konusunda iyi bir donanıma sahip bir merkezde bulunması gereklidir. Tedavi de belirli bir aşama katedildikçe, amaca yaklaşılıp yaklaşılmadığı belirlenir. Bu kanser türü tedaviye başladıktan sonra en az beş yıl boyunca takip edilmeli ve bu süre içinde sonlandırılmaya çalışılmalıdır.

Akut lösemi tedavileri

Akut lösemili hastalarda tedavi geciktirilmeden en kısa zamanda başlamalıdır. Tedavinin uygulanacak olan temel dayanağı, halen yapılmakta olan, hastanın sahip olduğu kanser türüne göre uyarlanacak olan kemoterapidir. Yapılacak tedavide kullanılan kemoterapi üç aşamada verilebilir: Bunlar;

  • indüksiyon,
  • konsolidasyon ve
  • bakım.

Bazı durumlarda, kemik nakil tedaviyi sağlar.( allogeneik kök hücre transplantasyonu).

Kronik lösemi tedavileri

Kronik lösemi tedavisi, bir kişinin yakalandığı kanser türüne göre ve bunun yanında hangi safhada olduğu konusunda yeterince bilgi gerektiren bir uzman tedavisi gerektirir. Tedavinin türleri;

  • hedefli terapi,
  • interferon,
  • kemoterapi,
  • radyasyon terapisi,
  • cerrahi ve
  • kök hücre naklini içerir.

Uygulanacak olan tedavi kemoterapiden farklıdır, çünkü bu hastalıkta kanser, hücrenin belirli bir bölümüne saldırır.

Birtakım KLL vakalarında, yapılacak tedavinin erken aşamalarda gerekli olmadığı düşünülebilir. Bunun yerine yapılacak olan, bir onkolog tarafından durumun sık sık gözlenmesi tedaviye geçmeden önceki aşama olacaktır. Kml hastalığına yakalanmış olan bir hastayı iyileştirmenin en temel hatta tek yolu kemik iliği naklidir. Bu nakil için hasta ne kadar genç ise başarı oranı o derece artar.

Lösemi prognozu ve yaşam beklentisi

Lösemiye yakalanmış olan hastalar tedavi edilseler dahi yaşadıkları bu olaylar nedeniyle düzenli olarak doktorlar tarafından kontrol edilmelidirler. Belirli zamanlarda testlere tutulmalıdırlar

Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN

1 Yorum

  1. Zor bir hastalik. Bazen kucuk cocuklards goruyorum. İnsanin ici sizliyor. Kucucuk bedenlerin savastigi hastaliklari gorunce ve elden bir sey gelmeyince insan cok uzukuyor. Losemide bu hastaliklardan bir tanesi

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

Evde Ek is, Protez saç